mwaiye [f.n.] 1. batch k' on [[Motî:prusti|prustixh]] li påsse po fé do pwin (pacô avou ene coviete). C' est dvins l' mwaiye k' on prustixh li monnêye ([[F. Deprêtre et N. Nopère]]). El mwaiye est trop ptite ([[J. Coppens]]). Aprestez l' mwaiye po cure ([[A. Balle]]). Nosse mere fijheut todi s' påsse dins l' pitite mwaiye k' i gn a co e gurnî. Des galetes di novelan al påsse å gros fier, on-z è fjheut plin ene mwaiye (T. Jacquemain). On dit eto: [[Motî:houtche|houtche]], [[Motî:prustin|prustin]]. F. pétrin. >> mwaiye so pîs: [[Motî:tåve-mwaiye|tåve-mwaiye]]°. >> mete (u: taper; u: fote; u: rimwairner) Sint-Pire (u: Sinte Mareye) el mwaiye: a) mete ditrop d' aiwe dins l' farene cwand k' on fwait do pwin. Ele rimwairnêye sint Pire el mwaiye, Li farene manke, vo l' la ki brait; Elle è doet asteure aler rcweri Et l' feu dins l' for blame po k' on rhere ([[P. J. Dosimont]]). b) fé do café (u èn ôte aboere) avou bråmint d' l' aiwe. >> neyî l' [[Motî:mônî|mônî]]° dins l' mwaiye. >> li raclete; u: li raezete; u: li [[Motî:raezire|raezire]] °; u: li [[Motî:schavrece|schavrece]]° del mwaiye. Il escrepe li mwaiye avou ene raezete (J. Coppens). F. raclette de boulanger. >> El tchet a tchî dins l' mwaiye: dijhêye po ene feme ki [[Motî:ratinde famile|ratind famile]]. F. enceinte. >> Setch avri et crou may Rimplixhèt les gregnes et le mwaiyes: dijhêye po-z anoncî l' tins. 2. (mot d' houyeu) caisse del berlinne, do galiot. 3. (djeyolodjeye) terin plat, metou dins on fond, inte cwate hourleas, come ene mwaiye ås pwins. On dit eto: [[Motî:fondrî|fondrî]], [[Motî:fondrire|fondrire]]. F. doline rectangulaire. >> El Mwaiye: no di sacwantès plaeces del Walonreye, a [[Motî:Sour-so-Sambe|Sour-so-Sambe]] (la-minme: El Mé), a [[Motî:Djoupeye|Djoupeye]], [[Motî:Esneu|Esneu]] (la-minme: èl Mê. >> So les mwaiyes (la-minme: su les Més): no d' ene plaece di [[Motî:Fontinne-l'-Eveke|Fontinne-l'-Eveke]]. >> Li Trî al Mwaiye: (la-minme: Trî al Mé ): no d' ene plaece d' [[Motî:Ive|Ive]]. >> rowe al Mwaiye: (la-minme: ruwe al Mé) no d' ene plaece del [[Motî:Nefe|Nefe]]. Etimolodjeye: latén "magis" (sôre di plat). ---- * [[mwaiye (di boledjî)|Dipus d' racsegnes so les mwaiyes di boledjî]] * [[houyire|Dipus d' racsegnes so les mwaiyes des berlinnes]] * [[mwaiye (djeyolodjeye)|Dipus d' racsegnes so les mwaiyes e djeyolodjeye]] * [[mwaiye (toponimeye)|Dipus d' racsegnes so les no d’ plaeces del Walonreye ki s’ lomnut « mwaiye »]]