påter [f.n.]

1. priyire catolike, ki cmincive e latén pa "Pater noster". Ki vloz vs ki dj' fwaiye tot seu, e stå, minme li djoû do Noyé a meynute ? Dijhans ene påter so les doze côps, po k' les biesses ni fouxhénxhe nén emacralêyes (J. Lahaye). F. Notre-père.

2. tolminme kéne priyire. Vos diroz ene pitite påter por mi. F. invocation, oraison, prière. >> dire ses påters: a) dire ses priyires. F. faire ses dévotions. b) ronfler (po ene djin, po on tchet). Li tchet dit ses påters cwand dj' el caresse padrî les orayes. rl a: soyî do bwès. F. ronfler, ronronner. >> kinoxhe ene sacwè come ses påters: el foirt bén cnoxhe. F. par cœur. >> aveur ene åmen po tchaeke påter: todi aveur ene pîce po mete e trô (aveur response a tot). >> påters di pourcea; u: di tchén u: di borike: laids mots, djuraedjes, traitaedjes. Les femes les ratindént, come di djusse, po lzès docsiner avou des påters di borike (J. Calozet). F. insulte, injure >> aveur des påters di pourcea (di tchén): si fé regrawyî, si fé gueuyî. >> I ndè sait dipus ki s' påter: i cnoxhe bråmint des cayets, rapoirt ås macralreyes. >> si stitchî el påter mågré Diu: ès vini tchôker en ene plaece k' on vôreut bén ki vos n' serîz nén. F. jouer les intrus.

Disfondowes: pâtêr, pautêr.

Etimolodjeye: calcaedje do latén d' eglijhe "pater" (pere).

Parintêye :

• påterner
• påterniker

• Dipus d' racsegnes sol påter "nosse pere"
• Dipus d' racsegnes so les påters (priyires)