temoen  ^[1] [o.n.]

1. onk (ene) k' a veyou ene sacwè et kel pout vni acertiner. Dji so temoen : dji l' a veyou (Motî d' Vervî). Li djudje lûgna l' temoen - ene djonne feme avou on court mantea - padzeu ses berikes (C. Denis). Il a disbourdé Hinri divant temoens. F. "témoin". >> prinde a temoen: dimander a ene tîce djin k' il acertene, pus tård, çou k' i vént d' vey u d' ôre. Vos m' poloz prinde a temoen (Motî d' Vervî). F. "prendre à témoin". >> aler come temoen, esse come temoen: aler å tribunå po-z acertiner ene sacwè. Loukîz a : temognî. F. "aller témoigner". >> temoen conte: temoen ki dit conte l' ametou. F. "témoin à charge". >> temoen po: temoen ki dit åk ki pôreut schaper l' ametou. F. "témoin à décharge".

2. temoen d' mariaedje onk, ene k' est la cwand l' mayeur prononce on mariaedje, et ki pôreut acertiner, s' il astchait, ki les deus maryîs ont bén stî maryîs eshonne. F. "témoin de mariage".

3. (diyalectolodjeye) djin d' on viyaedje ki djåze on diyaleke di nexhance, et ki pout acertiner l' eployaedje d' on metou mot a on metou moumint avou on metou accint. F. "témoin dialectal, locuteur natif".

Etimolodjeye

latén "testimoniu" (minme sinse).

Parintêye

• temognî

Disfondowes

tèmon, tèmwin, témwin.

Sicrijhas ezès motîs

tèmon [E1, E34, E203], tèmwin [C106, O0, S0], nén dins E212; ^[2]

Vî scrijha

El sicrîta : "tesmons" (15e s.). ^[3]

Hårdêyes divintrinnes

• Dipus d' racsegnes so l' bouye do temoen e tribunå
• Dipus d' racsegnes so l' bouye do temoen d' mariaedje
• Dipus d' racsegnes so les temoens e diyalectolodjeye

Hårdêye difoûtrinne

• Bate di dvizes sol rifondaedje di "temoen"

Sourdants

1. ↑ Pol bate di dvizes sol rifondaedje di "temoen", loukîz cial.
2. ↑ Loukîz al Djivêye des motîs.
3. ↑ Live da Remacle sol datåcion des mots walons di dvant 1600, p. 93.